Regio reageert op mogelijke verhoging gaswinning: ‘Dit is onacceptabel’

Op donderdag 6 januari stuurde demissionair minister Blok een brief naar de Tweede Kamer over de mogelijke verhoging van de gaswinning uit het Groningenveld. De NAM zou dit gasjaar - dat loopt van 1 oktober tot 30 september - 3,9 miljard kuub gas winnen uit Groningen. Uit de brief blijkt nu dat de minister dit wil bijstellen naar maximaal 7,6 miljard kuub bij gemiddelde temperaturen. De regio vindt deze ontwikkeling onacceptabel en heeft daarom een brief naar de minister gestuurd. Hieronder de tekst van de brief:

Geachte heer Blok,

In uw Kamerbrief over de mogelijke verhoging van de gaswinning in het Groningenveld voor het gasjaar 2021-2022 brengt u wederom een teleurstellende boodschap dat raakt aan de vertrouwensbasis tussen Rijk en regio. Wij zien ons genoodzaakt daarop te reageren en doen dat met deze brief.

Daar waar u in september 2021 nog een vaststellingsbesluit nam over een winning van 3,9 miljard kuub, meldde u in november dat de winning mogelijk verhoogd moest worden in verband met de vertraging van de bouw van de stikstoffabriek in Zuidbroek. De winning wordt nu nog meer verhoogd nu blijkt dat vanuit het Groningenveld ook voorzien moet worden in een hogere vraag naar gas uit het buitenland. Bijna een verdubbeling ten opzichte van wat is toegezegd in uw vaststellingsbesluit. Deze ernstige miscalculatie is onacceptabel en leidt tot emotionele reacties onder onze inwoners. Het gaat immers over hun veiligheid. Wij willen benadrukken dat wij niet akkoord kunnen gaan met het geschetste scenario en we verzoeken u dringend om alsnog alternatieven te onderzoeken. Daarnaast stellen wij hierbij nogmaals dat wij u houden aan de afspraak het Groningenveld eind 2023 te sluiten.

Het weer verhogen van de gaswinning is een enorme klap als het gaat om het vertrouwen van inwoners. In het onlangs gepresenteerde regeerakkoord wordt gesteld te willen werken aan herstel van vertrouwen. Uw besluit staat daar haaks op. Wij gaan graag op zeer korte termijn met beoogd staatssecretaris Vijlbrief in gesprek over de wijze waarop u wel kunt werken aan herstel van vertrouwen. Daarvoor is, naast het gestand houden van de afspraken over het stoppen van de gaswinning, een budgettaire vertaling nodig van de toezeggingen die in het regeerakkoord zijn verwoord. Het gaat dan onder meer om:

financiële middelen voor het oplossen van funderingsproblematiek;
het ophogen van budget voor maatwerkoplossingen bij knelpunten in de uitvoering van de versterking; het ophogen van het budget voor de woningverbeteringssubsidie, zodat alle inwoners die daarvoor in aanmerking komen het bedrag ook daadwerkelijk kunnen krijgen.
Het is onaanvaardbaar dat u winsten behaalt uit het niet nakomen van afspraken, terwijl wij intussen met te krappe budgetten voor de versterking achterblijven. Als onverhoopt toch extra winning uit het Groningenveld plaatsvindt dan zijn wij van mening dat die meeropbrengsten ten gunste moeten komen aan Groningen. Dit staat overigens los van de wenselijkheid van een adequate budgettaire vertaling van het regeerakkoord. Die vertaling is in elk geval noodzakelijk.

Er zijn de afgelopen jaren grote fouten gemaakt als het gaat om de aanpak van de gaswinningsproblematiek in Groningen. Daarvoor is aan Groningers excuses aangeboden. Met de bestuurlijke afspraken in november 2020 heeft het Rijk inhoud willen geven aan dat excuus. Daarmee is een eerste stap gezet, maar noodzakelijk blijft dat de gaswinning in Groningen zo snel mogelijk stopt en een aantal essentiële problemen opgelost gaan worden. De komende kabinetsperiode kunnen stappen worden gezet om ook daar geld voor beschikbaar te stellen, zodat inwoners gaan ervaren dat hun problemen daadwerkelijk opgelost worden en er een begin kan ontstaan van herstel van vertrouwen. Zoals aangegeven gaan wij daar graag op zeer korte termijn met beoogd staatssecretaris Vijlbrief over in gesprek.

Hoogachtend,

Namens de bestuurders van de aardbevingsregio Groningen,

Tjeerd van Dekken,
Gedeputeerde ondergrond